Jom Jeroesjalajiem
Liefdevolle goedheid binnen koningschap en soevereiniteit
Door: Yisrael Yitzchak Rosenfeld
Chesed sjebeMalchoet — liefdevolle goedheid binnen koningschap — is een stralend en krachtig thema: het versterken van anderen door liefde.
Het is geen toeval dat deze dag vaak samenvalt met de jaartijd van Sjemoeël HaNavi, de profeet die de koningen van Israël zalfde.
Alleen hij bezat de autoriteit om het koningschap te vestigen — niet uit ego, maar vanuit diepe nederigheid en een geest van dienstbaarheid.
Daarnaast is vandaag Yom Yerushalayim: de dag waarop wij de hereniging van Jerusalem in 1967 vieren — de vervulling van de profetische droom van een Joodse hoofdstad.
Dit is chesed binnen malchoet: goddelijke goedheid die ons de ruimte geeft om te leiden, te regeren en zelfstandig te zijn.
Wat betekent Malchoet?
Malchoet — koningschap — betekent: anderen ruimte geven om te groeien.
De grootste daad van chesed van HaSjeem is dat Hij ons in staat stelt partners te zijn in de schepping.
De vraag is daarom:
Kunnen wij hetzelfde doen?
Kunnen wij ophouden onze kinderen, vrienden of collega’s tot in detail te controleren, en hen in plaats daarvan helpen zelfstandig en met vertrouwen hun eigen weg te vinden?
Ware leiding draait niet om dominantie. Het gaat om delegeren, waardigheid geven en anderen helpen uitgroeien tot wie zij werkelijk kunnen zijn.
Chesed sjebeMalchoet nodigt ons uit tot zelfreflectie:
Hoe kan ik de invloed die HaSjeem mij heeft gegeven gebruiken om anderen te helpen groeien en stijgen?
Vandaag is de 43e dag van de Omer
In Birkat Hamazon zeggen wij: “Herbouw Jeruzalem, de heilige stad, spoedig in onze dagen.”
De Modzitzer Rebbe leert dat het woord ‘ir (stad) ook “wekken” kan betekenen — leha’ir.
Ieder mens bezit een innerlijk Heilige der Heiligen. Wij zijn het alleen vergeten — of misschien in slaap gevallen.
En Jerusalem is de Ir HaKodesj — de stad die de heiligheid in ons wakker maakt.
Zij herinnert ons eraan hoe heilig wij zijn en hoe goed wij werkelijk zijn.
Rav Yaakov Moshe Charlap leert iets vergelijkbaars over de woorden uit de Amida: “Mogen onze ogen Uw terugkeer naar Tsion in barmhartigheid aanschouwen.”
Waarom vragen wij specifiek om te zien?
Omdat in werkelijkheid Jeruzalem al gebouwd is en HaSjeem daar reeds aanwezig is.
Wij bidden slechts dat wij dit ook met onze fysieke ogen mogen zien, ervaren en voelen.
En hetzelfde geldt voor de gehele schepping. Mogen wij dat waardig zijn.
Een gedachte voor studie en onderwijs – Het geheim van de 43e dag
In Ecclesiastes staat:
“Lev chacham limino, velev kesil lismolo” – “Het hart van de wijze bevindt zich rechts, het hart van de dwaas links.”
De wijzen verklaren dit op een diepe symbolische manier.
Voor het woord lev (hart) van de wijze staan de letters gimel en mem — samen vormen zij het woord gam (“ook”).
Voor het lev van de dwaas staan alef en chaf — samen vormen zij ach (“maar”).
De dwaas zegt altijd: “Ja, maar…”
Hij vermindert, verzet zich en blokkeert.
De wijze leeft in de wereld van gam — hij voegt toe, omvat en verbindt.
Dit is de weg van Nachum Ish Gamzu:
“Gam zo letova” – “Ook dit is ten goede.”
De getalswaarde van gam is 43 — het diepere thema van deze dag.
Kunnen wij een nieuwe betekenis toevoegen aan wat wij meemaken?
Kunnen wij zeggen: “Gam zo” — ook dit, zelfs wanneer het leven moeilijk aanvoelt?
Gam ontkent de pijn niet. Het transformeert haar.
Het opent een nieuwe deur. Het schenkt hoop.
43 is het getal van integratie – het vermogen om te zeggen: Ook dit heeft betekenis. Ook dit kan licht worden.
De Avoda van de dag – Positief versterken
Gebruik jouw stem, kracht of invloed om anderen te versterken.
Ben je ouder? Geef je kind ruimte om te groeien.
Vertel het wat het allemaal wel kan.
Ben je een vriend? Spiegel dan iemands sterke kanten terug.
Wijs op het mooie in anderen en help hen dit zelf ook te zien.
Oprichten in plaats van bekritiseren
Laat de drang los om voortdurend te corrigeren of kritiek te geven op wat anderen zogenaamd níét doen.
Wacht tot iemand om jouw feedback vraagt.
Ware chesed richt mensen op — niet door hen te wijzen op hun tekortkomingen, maar door hen te helpen geloven in wat zij al zijn.
Kinyan Torah #42 – Vrede brengen
Waarheid is onmisbaar, maar zij is niet alles.
Vrede staat nog hoger.
De Talmoed leert dat het uiteindelijke doel van de Tora is vrede in de wereld te brengen — niet alleen innerlijke rust, maar diepe verbondenheid tussen mensen, ideeën en harten.
“Talmidei chachamiem marbiem sjalom ba’olam” – “Torageleerden vermeerderen vrede in de wereld.”
Sommigen jagen de waarheid na ten koste van vrede. Maar de Tora verlangt dat wij vrede zoeken door middel van waarheid.
“Al tikrei banajich ela bonajich” – “Lees niet: ‘uw kinderen’, maar: ‘uw bouwers’.”
Iedere Tora-lerende moet een bouwer worden van harmonie en verbondenheid.
Wanneer wij Tora doorgeven, geven wij niet alleen informatie door.
Wij bouwen mensen op.
Onze kinderen en leerlingen zijn niet slechts ontvangers — zij vormen de volgende laag van dit bouwwerk.
Praktische les voor vandaag
Voordat je spreekt, vraag jezelf af: “Zal dit meer vrede brengen of juist meer afstand creëren?”
Wanneer je Tora leert, laat die je leiden naar diepere verbondenheid.
Word vandaag een bouwer van vrede.
Laat jouw Tora voortkomen uit een hart van verbinding en integratie.
