We vieren op dit moment een week lang het Loofhuttenfeest. We zitten in de loofhut, meestal op het balkon of in de tuin, en soms – als er geen andere mogelijkheiden is – op straat in een geïmproviseerde loofhut, wanneer de stedelijke overheid dit goedkeurt.
Zitten in de loofhut is voor eeuwig verplicht
Soekot is door de Tora tot een eeuwige verplichting verheven om ons te herinneren hoe wij een joods volk zijn geworden. De bevrijding uit Egypte onder G’ds leiding gebeurde zonder dat het volk een duidelijke agenda had. De kinderen Israëls waren volledig overgeleverd aan G’ds plannen.
Ze vertrokken uit het hoogontwikkelde Egypte en trokken uiteindelijk 40 jaar door de woestijn. Ze werden verzorgd en beschermd door het Opperwezen, die van een slavenvolk een ‘volk van het Boek’ maakte.
In de woestijn aten we overdag manna en kwartels (als avondeten) uit de hemel, en dronken we water uit de meereizende ‘rots van Mirjam’. We werden beschermd door G’ddelijke wolken, die er als een meereizende airconditioning voor zorgden dat de hitte overdag en de koude ’s nachts enigszins dragelijk bleef. We leerden de hele dag Tora en werden een Bijbels volk.
Uniek volksontstaan
Dit wonderlijke ontstaan heeft geen volk ter wereld meegemaakt. Daarom verplicht de Tora ons (Lev. 23:42-43):
“Zeven dagen moet u in de loofhutten wonen…zodat de generaties na u weten dat Ik de Israëlieten in loofhutten liet wonen, toen Ik hen uit het land Egypte voerde”.
Rabbi Jakob Asjeri (14e eeuw) legde hierbij uit, dat wij door het doorzichtige dak van de loofhut constant de hemel kunnen zien en G’ds almacht en bescherming doorlopend herinneren. De loofhutten symboliseren de G’ddelijke wolken, die ons begeleidden en herinneren ons er aan dat G’d met Zijn wereld doet wat Hij wil.
Gebod met reden
Heel opmerkelijk is, dat dit een gebod uit de Tora is met een duidelijke reden. Rabbi Joel Sirkes (15/16e eeuw) meent dat dit betekent, dat wij het gebod om in de loofhut te zitten niet vervullen als wij de achtergrond niet in gedachte meenemen. Het moet een betekenisvol wonen worden.
We kunnen hier invulling aan geven door onze kinderen en gasten uit te leggen waarom wij deze dagen in de loofhut wonen. In de Tora wordt niet vaak uitgelegd waarom we verschillende opdrachten moeten uitvoeren. Soms kunnen we ernaar gissen maar soms blijven het ‘onbegrijpelijke voorschriften’.
Voorschriften met reden
Bekende Bijbelse attributen zijn de talliet – het gebedskleed, meestal wit met zwarte strepen met daaraan de tsietsiet of gedenkkwasten, die u overal hier in Israël kunt bewonderen en de minder bekende gebedsriemen. Beide voorschriften stammen uit de Tora en krijgen een reden mee in de Toratekst zelf.
Gedenkkwasten aan de kleding om de ogen in bedwang te houden
Bij de talliet en de gedenkkwasten staat in de Tora (Num. 15:38-40):
“Spreek tot de Israëlieten en zeg tegen hen dat zij…kwastjes moeten maken aan de hoeken van hun kleren…opdat u, wanneer u die ziet, aan al de geboden van G’d denkt en die doet, zodat u niet uw eigen hart en uw eigen ogen zult onderzoeken, waar u als in hoererij achteraan gaat; opdat u aan al Mijn geboden denkt en die doet, en heilig bent voor uw G‘d”.
Wij moeten ons religieus geweten leren volgen en niet blindelings onze hartstochten en passies achternalopen of alles wat wij voorbij zien komen, nastaren.
Gebedsriemen op het hoofd en tegenover het hart
Ook hierbij staat een duidelijke reden geschreven (Ex. 13:9):
“En het moet voor u als een teken op uw hand zijn, en als een herinnering tussen uw ogen, opdat de wet van G’d in uw mond is, want G‘d heeft u met sterke hand uit Egypte geleid”.
Wij leggen tijdens het gebed deze gebedsriemen om ons te herinneren aan de Tora en G’ds wonderlijke ingrepen om het joodse volk te vormen na de Uittocht.
We leggen deze gebedsriemen op het hoofd tegenover ons hersenen en tegenover ons hart op de bovenarm. De boodschap moge duidelijk zijn: de Tora moet ons denken en voelen ten goede beïnvloeden.
Lichaam en geest
Ook hier stelt Rabbi Joel Sirkes dat G’d kennelijk wil, dat wij niet alleen de fysieke handeling doen van het dragen van een gebedskleed en gebedsriemen maar ook beseffen moeten waarom we het doen.
Dit komt met name tot uitdrukking in de loofhut. Daar wordt alles wat we in de loofhut doen een gebod uit de Tora. Zelfs de krant lezen in de soeka wordt een Bijbelse bezigheid. Zolang we maar weten waarom we in de loofhut zitten!
