Door: Jisraël Jitschak Rosenfeld
Tzitzit – sterker dan ieder amulet
צִיצִית – יוֹתֵר חֲזָקוֹת מִכָּל קָמֵעַ
De buitengewone kracht van Tzitzit volgens Rebbe Nachman van Breslov zt”l, Reb Nosson zt”l en de Yanuka – HaRav Shlomo Yehuda Be’eri shlita
“וּרְאִיתֶם אֹתוֹ וּזְכַרְתֶּם אֶת־כָּל מִצְוֹת ה’ וַעֲשִׂיתֶם אֹתָם”
“En jullie zullen ernaar kijken en alle geboden van HaSjeem herinneren en ze uitvoeren.”
(Bamidbar/Numeri 15:39)
In tijden van onzekerheid zoeken veel mensen bescherming.
Sommigen dragen een kamea (קָמֵעַ) – een amulet waarop heilige Namen van HaSjeem of verzen uit de Tora geschreven staan.
Reeds in de Talmoed wordt een kamea moemcheh – een “beproefd amulet” – genoemd (Sjabbat 61a), en onder bepaalde voorwaarden wordt het gebruik ervan volgens de halacha erkend.
Toch benadrukken onze Geleerden dat een kamea nooit de plaats kan innemen van emoena (geloof), tefilla (gebed) en het vervullen van de mitswot.
De grootste segula is altijd de mitswa zelf geweest.
Daarom heeft HaSjeem het Joodse volk iets gegeven dat veel groter is dan een uiterlijk beschermingsmiddel:
de mitswa van tzitzit.
Rebbe Nachman van Breslov zt”l leert dat de grootste strijd die een mens voert, plaatsvindt binnen zijn eigen gedachten.
“עִקַּר קְדֻשַּׁת יִשְׂרָאֵל הוּא לִשְׁמֹר אֶת הַמַּחֲשָׁבָה.”
De essentie van de heiligheid van Israël is het bewaken van de gedachten.
Dat is precies het doel van tzitzit.
Een enkele blik op de tzitzit kan een mens terugbrengen vanuit afleiding, verleiding en verwarring naar het bewustzijn van de Aanwezigheid van HaSjeem.
Reb Nosson zt”l schrijft in Likoetei Halachot (Hilchot Tzitzit) dat tzitzit een mens vasthouden, zelfs nadat hij reeds gevallen is.
Zolang een Jood zijn tzitzit draagt en zich herinnert waar zij voor staan, blijft zijn verbinding met HaSjeem intact.
Ook de Yanuka, HaRav Shlomo Yehuda Be’eri shlita, leert vaak dat men zijn vertrouwen niet moet stellen in uiterlijke voorwerpen.
Hij legt in wezen uit dat de grootste segula niet bestaat uit het dragen van iets heiligs op het lichaam, maar uit het zelf worden van een vat voor heiligheid.
Tzitzit begeleiden een mens gedurende de hele dag.
Bij iedere stap herinneren zij hem eraan aan Wie hij toebehoort.
Een kamea kan gedragen worden.
Tzitzit moeten geleefd worden.
Een kamea – als het al enige werking heeft – dient slechts als ondersteuning.
Tzitzit daarentegen vervullen rechtstreeks de wil van HaSjeem.
Daarin ligt hun unieke kracht.
Waarom zijn tzitzit sterker?
De Tora zegt:
“וְלֹא תָתוּרוּ אַחֲרֵי לְבַבְכֶם וְאַחֲרֵי עֵינֵיכֶם”
“Jullie zullen niet afdwalen achter jullie hart en achter jullie ogen.”
De ogen van een mens leiden hem vaak weg van HaSjeem.
Tzitzit brengen hem voortdurend terug.
- Zij zuiveren de blik.
- Zij heiligen de gedachten.
- Zij versterken de emoena.
- Zij herinneren ons aan alle 613 mitswot.
Daarom zijn zij sterker dan ieder amulet –
niet omdat zij magische krachten bezitten, maar omdat zij een mens voortdurend verbinden met HaSjeem.
De omhelzing van HaSjeem
De Zohar beschrijft tzitzit als een kledingstuk van kedoesja – heiligheid.
Wanneer een Jood een talliet katan draagt, wordt hij als het ware omhuld door de mitswot zelf.
Tzitzit zijn geen magische draden.
Zij zijn de zichtbare herinnering dat HaSjeem op ieder moment bij ons is.
Wie ernaar kijkt, ze kust tijdens het zeggen van het Sjema, en hun betekenis innerlijk opneemt, draagt de grootste bescherming met zich mee die bestaat:
de nabijheid van de Schepper.
Want de sterkste bescherming is geen kamea.
De sterkste bescherming is een leven dat verbonden is met HaSjeem.
