We komen aan in de woestijn en berg Sinaï. Maar hoe hebben we de plaats waar we de Tora gekregen hebben, bereikt? Waarom was het splijten van de Rietzee nodig als voorbereiding op het ontvangen van de Tora?
Het wonder in de Rietzee
Laten we de tekst eens voor ons nemen (Ex. 14:15-29):
“Toen zei G’d tegen Mosje: Wat roept u tot Mij? Spreek tot de Bnee Jisra’eel en zeg dat zij opbreken. En u, hef uw staf op, strek uw hand uit over de zee en splijt hem doormidden, zodat de Bnee Jisra’eel door het midden van de zee op het droge kunnen gaan.
En Ik, zie, Ik zal het hart van de Egyptenaren verharden, zodat zij achter hen aan gaan. Ik zal geëerd worden ten koste van de farao en ten koste van heel zijn leger, ten koste van zijn strijdwagens en ten koste van zijn ruiters.
Dan zullen de Egyptenaren weten dat Ik G’d ben, als Ik geëerd zal worden ten koste van de farao, ten koste van zijn strijdwagens en ten koste van zijn ruiters.
Toen verliet de Engel van G‘d, Die vóór het leger van Israël uit ging, Zijn plaats en ging achter hen aan. Ook de wolkkolom verliet de plaats vóór hen en ging achter hen staan.
Hij kwam tussen het leger van Egypte en het leger van Israël. De wolk was duisternis en tegelijk verlichtte hij de nacht. De een kon niet in de nabijheid van de ander komen, heel de nacht.
Toen strekte Mosje zijn hand uit over de zee, en G’d liet de zee die hele nacht wegvloeien door een krachtige oostenwind. Hij maakte de zee droog, en het water werd doormidden gespleten. Zo gingen de Bnee Jisra’eel midden in de zee op het droge. Het water was voor hen aan hun rechter- en linkerhand een muur. Toen zei G’d tegen Mosje: Wat roept u tot Mij? Spreek tot de Bnee Jisra’eel en zeg dat zij opbreken.
De Egyptenaren achtervolgden hen en kwamen hen achterna, met al de paarden van de farao, zijn strijdwagens en zijn ruiters, tot in het midden van de zee. Maar het gebeurde bij het aanbreken van de dag, dat G’d in de vuur- en wolkkolom neerzag op het leger van de Egyptenaren, en Hij bracht het leger van de Egyptenaren in verwarring.
Hij liet de wielen van hun wagens wegzakken en liet ze met moeite vooruitkomen. Toen zeiden de Egyptenaren: Laten wij voor Israël vluchten, want G’d strijdt voor hen tegen de Egyptenaren.
Toen zei G’d tegen Mosje: Strek uw hand uit over de zee, zodat het water terugkeert over de Egyptenaren, over hun strijdwagens en over hun ruiters. Mosje strekte zijn hand uit over de zee, en tegen het aanbreken van de morgen vloeide de zee terug naar zijn oorspronkelijke plaats, terwijl de Egyptenaren het water tegemoetvluchtten. Zo stortte G’d de Egyptenaren midden in de zee.
Want toen het water terugvloeide, bedolf het de strijdwagens en de ruiters van het hele leger van de farao, die hen in de zee achternagekomen waren. Niet een van hen bleef er over. Maar de Bnee Jisra’eel gingen op het droge, midden door de zee. Het water was voor hen een muur aan hun rechter- en linkerhand“.
Einde citaat.
Twee grote watermuren
Rasjie (15:26) legt uit, dat het water – door de hevige oostenwind – links en rechts van de doortrekkende Bnee Jisra’eel – en later van de achtervolgende Egyptenaren – als twee grote watermuren rechtop stonden.
Twee tegenstrijdige acties
Deze staande watermuur wordt tweemaal vermeld. Rabbi Avraham ibn Ezra (1092-1167) vermeldt hier in zijn verklaring op pasoek (vers) 15:21 ‘een wonder binnen een wonder’. Voor de Bnee Jisra’eel waaide de wind om de watermuren rechtop te houden en voor de Egyptenaren zorgde de wind ervoor, dat ze uiteindelijk onder de watermassa bedolven werden. Deze tegenstrijdige acties gebeurden niet ver van elkaar midden in de Rietzee.
Verborgen wonder
Volgens Ramban of Nachmanides (de uitgang -ides betekent zoon van: Rabbi Mosje, zoon van Nachman, 1194-1270, Spanje) in zijn verklaring op pasoek (vers) 15:21 was het wonder een soort verborgen wonder. G’d liet alles gebeuren via de Oostenwind om de Egyptenaren op een dwaalspoor te brengen doordat zij in eerste instantie dachten, dat hier een groot natuurspektakel door stormgeweld gebeurde in plaats van een wonder door G’d, die aan de kant van de Bnee Jisra’eel stond.
Hierdoor kon het gebeuren, dat de Egyptenaren onbesuisd de zee binnengingen zonder zich af te vragen of de Rietzee misschien uiteindelijk hun graf zou worden. Hun haat tegen de nee Jisra’eel en hun moordlust was zo groot, dat ze zich geen moment bedachten en wild en woest tussen de opstaande watermuren de Rietzee introkken.
Techniek: een ander perspectief
De Or Hachaim (Rabbi Chaim ibn Attar, 1696-1743) in zijn verklaring op pasoek (vers) 15:21 legt meer uit over de exacte techniek hoe de Rietzee spleet. G’d kliefde de Rietzee niet over de hele diepte omdat de Bnee Jisra’eel dan te diep zouden moeten afdalen en aan de andere kant van de Rietzee te hoog zouden moeten klimmen om weer aan wal te komen.
De diepe wateren stolden zodat hier een platform ontstond waarover de Bnee Jisra’eel naar het einde van de watertunnel kwamen. De overige wateren werden uit elkaar gedreven en vormden de watermuren, links en rechts. “Hij maakte de zee droog, en het water werd doormidden gespleten“ waren dus twee verschillende acties.
De zeebodem van de Rietzee kwam langzaam naar boven
Rabbi Ja’akov Zwi Mecklenburg (19e eeuw, Duitsland) in zijn werk Haketav veHakabbala merkt nog op, dat er in de tekst niet staat, dat de Bnee Jisra’eel afdaalden in de Rietzee maar er inliepen, hetgeen er op duidt, dat de Bnee Jisra’eel niet naar beneden liepen maar gelijkvloers de Rietzee ingingen.
Hij verklaart dat het wonder was dat de zeebodem van de Rietzee langzaam naar boven kwam en een begaanbaar pad door de Rietzee vormde waarna de wateren op natuurlijke wijze afvloeiden naar links en naar rechts en daar door de Oostenwind door een wonder als twee watermuren de hele nacht rechtop stonden totdat ze over de Egyptenaren heen vielen.
Grote openbaringen als voorbereiding op de grootste Openbaring
Het klieven van de Rietzee was een uiterst wonderbaarlijke gebeurtenis. Tijdens de doortocht kregen alle Bnee Jisra’eel grote G’ddelijke openbaringen hetgeen de inleiding vormde op de meest monumentale ontmoeting van de Bnee Jisra’eel op de berg Sinaï toen ze de Tora uit de hand van HaSjeem (G’d) ontvingen.
