Parsja Jitro (Sjemot/Ex. 18:1-20:23)
Mosje had een schoonvader, Jitro. Nadat G’d hem opgedragen had om de Joden uit Egypte te bevrijden, vroeg Mosje zijn schoonvader toestemming om te vertrekken en nam zijn vrouw Tsippora en kinderen mee naar Egypte. Mosje ontmoette Aharon bij de berg Sinai:
“Waarom neem je je vrouw en kinderen mee” vroeg Aharon, “Je wilt nog meer mensen laten lijden in Egypte?”.
Mosje besloot uiteindelijk zijn vrouw en kinderen niet mee te nemen.
Tsippora baarde Mosje als eerste Gersjom. Mosje zei bij de naamgeving, „ik ben een vreemdeling, geer, in een vreemd land“. Hun tweede zoon noemde hij Eli’ezer, want ‘de G’d van mijn vader heeft mij gered van het zwaard van Farao’ (Ex.18:4) toen Farao begreep dat Mosje een Egyptische opzichter gedood had.
Na de uittocht uit Egypte kwam Jitro met Tsippora, Gersjom en Eliezer naar de woestijn.
Verkeerde volgorde?
De bekende Chafeets Chaim, Rabbi Jisra’eel Meir Kagan (1838-1933) verbaasde zich over de volgorde van de namen van Mosje’s zoons. De volgorde had anders moeten zijn:
- Eerst werd Mosje door Farao met onthoofding gedreigd en gered en pas
- daarna vluchtte hij naar Midjan, waar hij vreemdeling was.
Waarom werd Gersjom, de oudste naar de laatste gebeurtenis en Eliezer, de tweede zoon, naar de eerste gebeurtenis genoemd?
Spirituele leegte
Chafeets Chaim antwoordt, dat toen Mosje aankwam in Midjan bij zijn toekomstige schoonvader Jitro, hij zag dat hij terecht was gekomen in een geestelijk vacuüm waar hij zich totaal als een vreemdeling voelde. Zijn belevingswereld was gewijd aan G’d en dat was in het afgodische Midjan ver te zoeken. Maar ook in het heidense en zinnelijke Egypte voelde Mosje zich absoluut niet op zijn plaats.
Mosje voelde zich eigenlijk zijn hele jeugd als een vreemdeling.
Daarom noemde hij zijn eerste zoon Gersjom (Ex. 18:3) omdat hij zich altijd al – vanaf zijn vroege jeugd – in een goddeloze omgeving vreemdeling had gevoeld. Hij wilde deze naam om te blijven focussen op zijn joodse roeping.
De naam Eliezer diende hetzelfde doel. Mosje wou zich blijven concentreren op het hogere, wonderlijke, G’ddelijke aspect van het leven.
De namen van zijn zonen zijn ook een teken voor ons in onze tijd.
Wij kunnen alleen echt onszelf zijn in ons joodse vaderland en beleven dagelijks wonderen in andere landen waar wij ondanks alle bedreigingen en vijandelijkheid toch relatief rustig kunnen leven.
